Z najnowszego badania EUIPO wynika, że niemal trzech na czterech konsumentów w UE jest gotowych zapłacić więcej za produkty o lepszym wzornictwie.

• Zwłaszcza młodsi konsumenci cenią jakościowy design. Aż 80% uważa, że to silny czynnik decyzyjny przy zakupie.
• Również w Polsce wysoko postrzega się jakościowe wzornictwo: 77% konsumentów jest skłonnych zapłacić więcej za lepiej zaprojektowane produkty.
• Branże oparte na wzornictwie są szczególnie narażone na podrabianie produktów. Szacuje się, że każdego roku straty spowodowane podrabianiem sięgają 12 mld euro w branży odzieżowej oraz 2,7 mld EUR w branży torebek i biżuterii. Tylko Polsce podróbki powodują straty w tych sektorach w wysokości ponad 660 mln euro.
• Ochrona wzorów przemysłowych pomaga walczyć z podróbkami i nielegalnymi kopiami oraz zwiększa konkurencyjność UE na rynku światowym.

Według najnowszego badania Urzędu Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) wzornictwo produktu odgrywa pierwszoplanową rolę w podejmowaniu decyzji zakupowych przez konsumentów w całej Unii Europejskiej. Wraz ze wzrostem znaczenia wzornictwa jako czynnika wpływającego na decyzje konsumentów europejscy twórcy i przedsiębiorstwa narażeni są jednak na coraz większe ryzyko związane z podrabianiem produktów.

EUIPO: połowa konsumentów w UE ceni dobry design

Wyniki najnowszego badania przeprowadzonego w całej Unii Europejskiej pokazują, że 72% europejskich konsumentów uważa wzornictwo produktu za istotny czynnik w podejmowaniu decyzji o zakupie. Około jedna trzecia (31%) respondentów stwierdziła, że wzornictwo ma dla nich duże lub ogromne znaczenie przy zakupie produktu. Co więcej, połowa konsumentów w UE ceni dobry design, a prawie trzy na cztery osoby (73%) są skłonne zapłacić więcej za produkt o lepszym wzornictwie.

Wzornictwo ma szczególne znaczenie dla młodszych konsumentów: 80% osób w wieku od 18 do 24 lat stwierdziło, że jest to ważny czynnik wpływający na ich decyzje zakupowe. Młodzi ludzie są też bardziej skłonni do płacenia wyższych cen za lepiej zaprojektowane produkty. Często design kojarzy im się z pozytywnymi emocjami.

W odniesieniu do poszczególnych sektorów dane wskazują, że wzornictwo ma szczególne znaczenie w branży meblarskiej i modowej – aż 76% konsumentów w UE uważa je za bardzo ważne przy zakupie mebli, a 66% – przy zakupie odzieży i akcesoriów.

Wartość wzornictwa sprawia też jednak, że produkty są narażone na podrabianie i nielegalne kopiowanie. Nadal jest to powszechne w głównych sektorach, takich jak moda, meblarstwo, elektronika i inne branże dóbr konsumpcyjnych.

Europejskie wzornictwo stanowi jedną z naszych największych przewag konkurencyjnych. Kształtuje produkty, którym ufamy, które cenimy i z których korzystamy na co dzień, a zarazem pomaga przedsiębiorstwom wyróżnić się na rynku światowym. Badania potwierdzają, że konsumenci – zwłaszcza młodsze pokolenia – doceniają wartość dobrego wzornictwa. Ochrona wzorów przemysłowych daje twórcom pewność siebie potrzebną do wprowadzania innowacji, a przedsiębiorstwom przewagę konkurencyjną, przyczyniając się tym samym do wzrostu gospodarczego i konkurencyjności, od których zależy gospodarka Europy – przekonuje João Negrão, dyrektor wykonawczy EUIPO.

Podróbki zagrożeniem dla europejskiego wzornictwa

Około 13% Europejczyków przyznaje, że celowo kupiło podrobione produkty. Wśród młodszych konsumentów w wieku 15–24 lat odsetek ten wzrasta do 26%. Podróbki, które naśladują wygląd oryginalnych produktów, stały się powszechne. Zjawisko to jest spotęgował rozwój handlu elektronicznego i wpływ mediów społecznościowych.

Według danych EUIPO branża modowa i odzieżowa, ściśle powiązana z wzornictwem, ponosi szacunkowe straty w wysokości 12 mld euro. Każdego roku w UE podrobione torebki, biżuteria i zegarki kosztują producentów oryginalnych produktów ok. 2,7 mld euro w postaci utraconych przychodów ze sprzedaży. W Polsce podrabianie produktów powoduje rocznie straty w wysokości 549 mln euro w branży odzieżowej. 117 mln euro tracą twórcy torebek, biżuterii i zegarków.

Tego rodzaju naruszenia są szczególnie niebezpieczne dla małych i średnich przedsiębiorstw, ponieważ często dysponują one niewielką liczbą charakterystycznych wzorów produktów. Mają też ograniczone możliwości monitorowania i egzekwowania swoich praw do wzorów.

Oprócz skutków ekonomicznych podrobione produkty mogą stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów. Zagrażają też środowisku, ponieważ często nie spełniają norm bezpieczeństwa i jakości. Badania pokazują również, że handel podrobionymi towarami wiąże się ze zorganizowanymi grupami przestępczymi. Ponadto, w niektórych przypadkach w grę wchodzi wyzysk pracowników.

Wzornictwo jako strategiczny atut biznesowy

Sektory oparte na wzornictwie stanowią znaczną część działalności gospodarczej i zatrudnienia w UE. Zatrudniają one około 28 milionów osób, co stanowi około 13% zatrudnienia w UE, oraz generują ponad 16% PKB UE.

Z badań EUIPO wynika ponadto, że małe przedsiębiorstwa, które rejestrują swoje wzory, generują o niemal 30% więcej przychodów na pracownika. Wypłacają również o prawie 25% wyższe wynagrodzenia niż te, które nie posiadają zarejestrowanych praw własności intelektualnej. Tymczasem pomimo tych korzyści jedynie około 1% MŚP w UE posiada prawa do zarejestrowanych wzorów.

EUIPO aktywnie wspiera ochronę wzorów przemysłowych oraz egzekwowanie praw z nich wynikających, zwłaszcza w odniesieniu do MŚP. Obejmuje to systemy wsparcia finansowego, takie jak Fundusz dla MŚP, usługi doradcze, w tym usługę wstępnej diagnostyki własności intelektualnej (IP Scan), oraz narzędzia egzekwowania prawa, takie jak portal służący egzekwowaniu praw własności intelektualnej. Ponadto EUIPO ściśle współpracuje z innymi organizacjami, takimi jak Europol i Frontex, a także z organami ścigania z państw członkowskich. Działania te mają na celu zwalczanie przestępstw związanych z własnością intelektualną w całej UE, w tym przez zakrojone na szeroką skalę, skoordynowane działania wymierzone w podrobione produkty.

Źródło: Wyniki badań EUIPO.